عرصه‌ای آزاد برای اندیشیدن دربارهٔ معماری ایران

تاریخ و توهم

با دوست و همکاری در باب معماری خودمان صحبت می‌کردیم که لب به شکایت برد از بخار توهمی که در سر ما ایرانی‌ها افتاده و اجازه نمی‌دهد که بفهمیم و بدانیم کجای دنیا هستیم. کلام این عزیز خیلی تند و تیز بود! نقبی به اوضاع ایران در عصر مشروطه زد و در قیاس مع‌الفارقی گفت: […]

«اکیپ» معماری تاریخی ایران

زیاد پیش می‌آید که هم‌کلاسی‌ها یا هم‌تیمی‌ها و امثالهم، برای جمع خودشان هویت و برندی قائل باشند. «دم بچه‌های دانشکدهٔ حقوق گرم»، «ورودی‌های ۹۲ یه چیز دیگه‌ان»، «ماشالا بچه‌های کلاس ب!». چه چیزی بچه‌های کلاس ب یا اعضای تیم یوونتوس را می‌تواند یک‌کاسه کند؟ خلق و خوی یکسان؟ تاکتیک‌های بازی؟ نه لزوماً … در کلاس […]

انگار قلعه آبکوه نفرین شده

صدای گریه‌های دختربچه‌هایی که با دامن‌های بلندتر از قدشان توی کوچه راه می‌روند و می‌دوند؛ مردی یک سطلْ رنگ خالی از رنگِ پر از آب را توی جوی کوچه خالی می‌کند؛ زنی تا نیمه از در حیاط بیرون می‌آید و از دور به دختربچۀ گریان تشر می‌زند؛ یک گاری چوبی لق‌لق‌کنان روی آسفالت‌های جابه‌جاکَنده، هول […]

كلمبوس: نقدِ نقدِ معماری مدرن

«کلمبوس»، به کارگردانی و نویسندگی کوگونادا، داستان زندگی دو فرد با پیش‌زمینه‌ای متضاد در بستر معماری است. این فیلم دربارۀ چگونگی پیوند معماری مدرن و انسان و تأثیر این دو بر یکدیگر است. برای تأکید بیشتر بر معماری مدرن، لوکیشن این فیلم، شهر کلمبوس در ایالت ایندیانای آمریکا انتخاب شده است. شهری که به‌عنوان مکۀ […]

از آکادمی تا کارخانۀ آدم‌سازی؛ خطابه‌ای دربارۀ فضاهای دانشگاهی به‌مناسبت ۱۶ آذر، روز دانشجو

دانشگاه‌های بیرون شهر سابقه‌ای به‌قدمت آکادمی افلاطون دارند. آکادمی باغی بود برای تفرج دوست‌داران دانایی. جایی برای فراغت و گردش در زیر درختان زیتون و سیاحت در عالم نظر. از آن روز تا حالا دانشگاه با باغ و باغچه، درخت و چمن هم‌زاد بوده است، زیرا دانشگاه جایی برای تفرج و گریز از دنیای روزمره […]

ام القری

حاشیه شاید غیرقابل‌باور باشد که تا کمتر از صد سال پیش، سیستم اداری حکومت مرکزی ایران به دو منشی و یک کیف دستی خلاصه می‌شده[1] و امروزه، آسمان‌خراش‌های زیادی برای این کاربری ساخته می‌شود. تغییرات کالبدی، بازتاب‌دهندۀ تحولات رویکردی است. اما سوای این تغییرات سریع و سرسام‌آور که نمودی از تکامل سیاسی است، تهران جهان‌بینی‌های […]

حناچی شهردار شد (و ما خواب بودیم!)

با یکی از دوستانم از هر دری صحبت می‌کردم که پرسید: «راستی نظرت چیست که حناچی شهردار شد؟ تو آخوندی را ترجیح می‌دادی یا حناچی را؟» پاسخ دادم «راستش نمی‌دانم کدامشان بهتر است، خیلی نظری ندارم» در اینجا دوستم حرف جالبی زد: «نظری نداری؟ اگر جامعهٔ معماری و شهرسازی ما نسبت به این انتخاب نظری […]

آسباد؛ تسخیر باد!

گویند هنگامی که خبر محاصره معبدِ مقدس و توطئه کاهنان در شهر اورشلیم به سلیمان نبی (ع) رسید، او در شهر «اریحا» برای یاری رساندن به مردمی که از هجومِ اجنّه به ستوه آمده بودند، حضور داشت. این خبر برای او بسیار ناگوار بود و از شنیدن آن به‌ شدت محزون گشت. شدتِ حزنِ سلیمان […]

شیرقلعهٔ شهمیرزاد

عصر دوشنبه دوازدهم شهریورماه ۱۳۹۷ هجری شمسی، کاتب این سطور در شهمیرزاد بود و تصمیم گرفت به «شیرقلعه» صعود کند. از کودکی شنیده بودم که از قلاع اسماعیلیه بوده و بعدتر در مطالبی خواندم که شالوده‌های بنا به عصر اشکانی هم می‌رسد. [۱] هرچه بود مصمم به صعود شدم. راه از پای کوه تا پای […]